Wabi Sabi - Một vẻ đẹp dở dang hoàn hảo

Wabi Sabi - Một vẻ đẹp dở dang hoàn hảo

Wabi Sabi là vẻ đẹp của những điều bất toàn, vô thường và dở dang.Leonard Koren

Trong thẩm mỹ phương Tây nổi bật với sự đăng đối, hoàn hảo, chuẩn mực luôn được tôn trọng và được xem là cái đích mà bất cứ ai cũng đều muốn hướng đến. Vậy mà có một phong cách đi ngược lại hoàn toàn với triết lý trên. Wabi Sabi lại đề cao vẻ đẹp bất cân xứng, mộc mạc đầy chân thật. Không hoàn hảo, thô vụng và có phần dửng dưng là những cụm từ đúng nhất để miêu tả về phong cách này.

Được bắt nguồn từ phương pháp thiền trong Phật Giáo Nhật, Wabi Sabi xuất hiện như một phản ứng ngược với các xu hướng thống trị thời đó, vốn chủ yếu trang trí xa hoa và sử dụng các vật liệu quý hiếm. Wabi Sabi dần tiến lên vị trí độc tôn trong các quan niệm thẩm mỹ của xứ sở hoa anh đào. Thật khó có thể tìm được một định nghĩa súc tích cho phong cách đặc biệt này, chỉ biết rằng Wabi Sabi là nghệ thuật tìm kiếm vẻ đẹp trong sự không hoàn hảo, nó là sự kết hợp của "wabi" (đơn giản và khiêm tốn) và "sabi" (thời gian trôi qua và vẻ đẹp của tuổi tác)

Wabi Sabi không khuyến khích con người ta hướng đến đến một không gian sống hoàn mỹ mà ngược lại giúp họ tìm thấy niềm vui, niềm hạnh phúc được gói gọn trong chính những vẻ đẹp nguyên sơ, bất toàn. Học cách chấp nhận sự giản đơn của mọi vật trong cuộc sống, thay vì dành thời gian để mong muốn một điều gì đó quá hoàn hảo thì hãy rèn luyện lại bản thân để tìm ra những mặt tích cực trong những tình huống không mấy lý tưởng. Đó chính là tinh thần chủ đạo của phong cách Wabi Sabi.

Để có thể thấu hiểu trọn vẹn Wabi Sabi là cả một hành trình dài, nhưng những đặc điểm sau đây sẽ giúp bạn dễ dàng nắm bắt và hình dung rõ ràng hơn về phong cách này.

Vật liệu. Wabi Sabi tôn vinh vẻ đẹp tự nhiên đơn thuần nhất của các chất liệu hữu cơ gần gũi với thiên nhiên. Những vật liệu này sẽ chỉ xử lý ở mức độ nhất định và giữ lại gần như nguyên trạng vẻ mộc mạc, thô sơ ban đầu (kể cả bề mặt thô ráp hay sần sùi). Mục đích tạo nên sự thân thuộc, làm sáng lên tinh thần trân trọng mọi sự vốn dĩ của chúng. Các chất liệu có thể kể đến như: gỗ, đá, đất sét, kim loại, vải dệt thô, sợi tự nhiên, thổ cẩm – ghi dấu rõ ràng và đẹp đẽ nhất cho dòng chảy thoái hóa của thời gian. Đây được xem là một tiêu chuẩn đặc biệt mà không có phong cách nào có được.

Kiểu dáng. Ở Wabi Sabi các đồ vật sẽ không bị gọt giũa, nắn vuốt theo ý muốn mà sẽ được ưu tiên giữ lại hình dáng nguyên bản, trân trọng vẻ đẹp độc đáo mà mẹ thiên nhiên đã ban tặng cho vật liệu. Đừng cố gắng làm cho đồ vật trông thật cũ kỹ. Thay vì chán ghét một món đồ nội thất đã cũ với nhiều vết xước nhưng vẫn sử dụng tốt, hãy coi trọng chúng vì bản chất không hoàn hảo, đầy khiếm khuyết của chúng. Đó mới là Wabi Sabi. Với Wabi Sabi, một tác phẩm nghệ thuật xuất sắc chỉ khi nó là chính nó chứ không phải thay đổi để trở thành biểu tượng cho bất kỳ điều gì khác.

Màu sắc. Các màu sắc trong phong cách Wabi Sabi không có cơ hội để phản chiếu sự sặc sỡ của mình mà trái lại còn là những tông màu trung tính, nhẹ nhàng được khuếch tán và chìm hẳn như: nâu, be, hay xám,… và phải là những màu sắc gốc của vật liệu, không sơn phủ, đánh bóng nhân tạo. Đó là màu của cát, của gỗ mục, của đá và của đất mẹ ấm êm hiền hòa. Màu sắc trong phong cách Wabi Sabi mang lại cảm giác tĩnh lặng, yên bình trong tâm trí, sự cân bằng trong vạn vật không bằng phẳng.

Không gian. Trong không gian của Wabi Sabi, không tồn tại một khoảng trống nào là vô nghĩa, mọi thứ đều phải đề cao “sự cân bằng – sự giản lược”. Chỉ cần lưu ý đến việc sắp xếp, bài trí sao cho tỷ lệ với góc nhìn, tỷ lệ của các đồ nội thất chính là thước đo của không gian. Ánh sáng tự nhiên là một trong những yếu tố vô hình liên kết mọi thứ trong không gian lại cùng nhau, với Wabi Sabi ánh sáng tự nhiên sẽ mang lại sự thoáng đãng, tạo nên sinh khí nhưng vẫn giữ được tinh thần “tĩnh” trong không gian.

Sự giản đơn. Phong cách Wabi Sabi truyền cảm hứng cho chủ nghĩa tối giản. Với Wabi Sabi, sự đơn giản chính là chìa khóa. Khước từ những tô vẽ sặc sỡ hay sự bày biện không cần thiết, Wabi Sabi hướng sự tập trung của con người đến những vật dụng thực sự cần thiết để tâm trí không còn bị thao túng bởi vật chất. Loại bỏ sự lộn xộn, những món đồ thực sự quan trọng mới trở nên nổi bật. Đặc biệt, Wabi Sabi luôn đề cao sự bền bỉ và hữu dụng của các đồ vật.

Giữa một nếp sống hiện đại luôn tập trung vào bề ngoài láng mượt và trau chuốt, phong cách Wabi Sabi nổi lên như một liệu pháp tinh thần, hướng con người về những điều đơn thuần vốn có trong chính không gian sống của họ. Giúp con người nhận ra và chấp nhận sự không hoàn hảo của sự vật, sự dĩ nhiên của sự việc, thích nghi với những gì đang hiện hữu để có thể tìm được niềm vui và trọn vẹn hạnh phúc.

Vậy, bạn đã sẵn sàng để Wabi Sabi chưa?